BİLGİSAYAR OLANAKLARI

BİLGİ İŞLEM DAİRE BAŞKANLIĞI
ODTÜ Bilgi İşlem Daire Başkanlığı'nın (BİDB) misyonu, ODTÜ'deki akademik araştırmalarda, eğitim programlarında ve idari birimlerin işleyişinde, üniversite kullanıcılarının ihtiyaç duyduğu Merkezi Bilişim Sistemlerini servise sunmak için gerekli teknoloji araştırmalarını yapmak, bu teknolojileri yatırım ve hizmete dönüştürerek ODTÜ'deki bilişim olanaklarını dünyanın önde gelen kurumlarındaki seviyeye taşımaktır.

Kampus Altyapısı
ODTÜ Yerleşke Ağı (METU-NET) fiber optik teknolojisi ile kablolanmış Gigabit Ethernet ağ omurgası ile, bu omurga üzerinden bağlantı sağlayan idari ve akademik birimlerin yerel ağlarından oluşmaktadır. ODTÜ Kampus Dışı Internet Erişimi 2007 yılı itibari ile, 1 Gbps kapasiteli ULAKNET - Ethernet, 100 Mbps kapasiteli TTNET MetroEthernet, 155 Mbps TR-Net komşuluğu ve web önbellekleme servisi için kullanılan 8 Mbps ULAKNET DXX hattı üzerinden sağlanmaktadır. Bunların haricinde ODTÜ-ULAKNET arasında 2 adet 10 Gbps’lik GRID yüksek başarımlı küme hesaplama servisi hattı, 2 Mbps Mersin Erdemli Deniz Bilimleri Enstitüsü hattı ve 22 Mbps ODTÜ Kuzey Kıbrıs Kampusu hattı bulunmaktadır.
ODTÜ BİDB, farklı marka ve modelden oluşan geniş bir bilgisayar sistem yelpazesine sahiptir. Bu sunucular ile kampus geneline birçok servis verilmektedir. Sunucuların bazları interaktif kullanıma açık olup, diğer sunucular e-mail, HTTP, DNS, FTP, NEWS gibi genel servisleri vermektedir. Buna ek olarak yüksek hesaplama gücüne veya uygulama yazılımlarına ihtiyaç duyan kullanıcılarımız da merkezi sunuculardan yararlanabilmektedir.

Bu merkezi sistemler üzerinde çalışmak ve Internet'e bağlanmak isteyen öğrencilerin Kullanıcı Kodu (Usercode) ve Parolası (password), okula girişleriyle birlikte, BİDB tarafından kendilerine verilmektedir. Kullanıcı kodu ile öğrenciler, e-posta gönderip alabilir, elektronik haberleşme listelerine üye olabilir, merkezi sistemler üzerinde çalışan yazılımları kullanabilir, ODTÜ kampusu dışından dial-up bağlantı sağlayabilir, ücretli lazer-çıktı servisinden ve ftp servisinden yararlanabilir, Öğrenci Bilgi Sisteminde sunulan her türlü hizmete erişebilirler.

Çevirmeli Ağ Bağlantısı Servisi
Kampus içinden veya dışından modem hatlarını kullanarak ODTÜ merkezi sistemlerine bağlanmak isteyen kullanıcılarımız için çevirmeli ağ bağlantısı servisi verilmektedir. Kullanıcıların sadece telefon ücreti ödeyerek, ODTÜ merkezi sistemlerine ve Internet'e bağlanmalarını sağlayan bu servis için, bir modeme, bu sistemler üzerinde tanımlanmış bir kullanıcı koduna ve bağlantıyı gerçekleştirmek için kullanılacak gerekli programlara sahip olmak yeterlidir. Öğrencilerimiz 210 43 00 hattını arayarak sisteme ulaşabilmektedir. Bu sistemde öğrencilere 12 hatla hizmet verilmektedir.

Enformatik Hizmetleri
ODTÜ kullanıcıları, BİDB'nin merkezi sistemler üzerinden verdiği Elektronik Haberleşme Listeleri ve Forum servislerinden yararlanabilmektedirler. Elektronik Haberleşme Listeleri servisi, binlerce kullanıcının istedikleri sayıdaki listelere üye olmalarını ve bu listelere mesaj gönderip, listelerden mesaj almalarını sağlayan ve bunun kaydını tutan güçlü bir liste sunucusu tarafından verilmektedir. Forumlar ise kişilerin bir web arayüzü aracılığıyla iletişim kurabilecekleri, dosya alışverişinde bulunabilecekleri ve/ya yapılan duyurulardan haberdar olabilecekleri sanal ortamlardır. Bu servislerle ilgili daha detaylı bilgiye http://e-liste.bidb.odtu.edu.tr/ ve http://forum.bidb.odtu.edu.tr/ sayfalarından ulaşılabilir.

ODTÜ bilgisayar kullanıcıları ve bilgisayar ağları ile bağlı dış kullanıcılar, İngilizcesi http://www.metu.edu.tr adresinde, Türkçesi ise http://www.odtu.edu.tr adresinde kullanıma sunulmuş olan ODTÜ web sayfaları aracılığıyla ODTÜ-içi, yurtiçi ve yurtdışı bilgi kaynaklarına kolayca ulaşabilmektedirler.

Kişisel Bilgisayar Salonları
ODTÜ'lü öğrenciler öğrenimleri süresince merkezi olarak sağlanan tüm bilgisayar kaynaklarını kullanabilmektedirler. Merkezi kaynakların kullanımı için BİDB'ye, bölümlerin sorumluluğundaki bilgisayar kaynaklarının kullanımı için ise ilgili bölüm bilgisayar koordinatörüne başvurulması gerekmektedir. Salonlarda bulunan kişisel bilgisayarlarda Linux ve MS-Windows uygulamaları çalıştırılabilmesinin yanı sıra, METU-NET ve Internet erişim olanakları da bulunmaktadır. Çalışma saat ve günleri yaz döneminde değişmekte olan Kişisel Bilgisayar Salonlarının çalışma gün ve saatlerine ilişkin en güncel bilgiler http://pc-salon.bidb.odtu.edu.tr/ sayfasından takip edilebilir.

Dial-up Servisi
Kampus içinden veya dışından modem hatlarını kullanarak ODTÜ merkezi sistemlerine bağlanmak isteyen kullanıcılarımız için dial-up servisi verilmektedir. Kullanıcıların sadece telefon ücreti ödeyerek, ODTÜ merkezi sistemlerine ve Internet'e bağlanmalarını sağlayan bu servis için, bir modeme, bu sistemler üzerinde tanımlanmış bir kullanıcı koduna ve bağlantıyı gerçekleştirmek için kullanılacak gerekli programlara sahip olması yeterlidir. Öğrencilerimiz 210 43 00 hattını arayarak sisteme ulaşabilmektedir. Bu sistemde öğrencilere 12 hatla hizmet verilmektedir.

Ücretli Lazer-Çıktı Servisi
Kullanıcı kodu olan her öğrenci "Ücretli Lazer Çıktı Servisi"nden yararlanabilmektedir. Konuyla ilgili olarak http://yazici-cikti.bidb.odtu.edu.tr adresinde daha detaylı bilgiler yer almaktadır.

Danışmanlık
BİDB, her düzeydeki kullanıcıya genel destek hizmeti sağlamaktadır. Kişisel Bilgisayar Salonlarında, kullanıcıların olası sorularının yanıtlanması amacı ile işletmenler ve öğrenci danışmanlar bulunmaktadır. Daha uzmanlaşmış bilgi gerektiren konularda BİDB Kullanıcı Destek Grubu'nda bulunan danışmanlara da başvurulabilir. Acil sorunlar için telefonla 'Hot-line' desteği sağlanmaktadır. ODTÜ kullanıcıları hafta içi her gün 9:00-17:00 saatleri arasında 210 33 55 no’lu telefondan hizmet alabildikleri gibi, hot-linemetu.edu.tr adresine e-posta göndererek de bu servisten yararlanabilmektedirler. Ayrıca, sıkça sorulan sorulara cevapların yer aldığı bir web sayfası, http://sss.bidb.odtu.edu.tr/ adresinden kullanıcıların hizmetine sunulmuştur.

Seminerler
Bilişim konularında kullanıcıların istekleri doğrultusunda, üniversite geneline ücretsiz seminerler düzenlenmektedir. Verilen seminerler Linux, Windows, UNIX, OpenOffice, MS Word, MS Excel, Internet Uygulamaları, MS PowerPoint, PhotoShop, Web sayfası tasarımı ve Lisanslı Yazılım Tanıtımları gibi konuları kapsamaktadır. Seminerlerle ilgili daha detaylı bilgiye, http://seminer.metu.edu.tr/ adresinden erişilebilinir.

Kütüphane Servisi
BİDB Kütüphanesinde kullanıcıların incelemek üzere yararlanabileceği yazılım kılavuzları ile bilişim konularında çeşitli dergi ve kitaplar bulunmaktadır (http://kutuphane.bidb.metu.edu.tr).

Dokümantasyon
BİDB personeli tarafından hazırlanan, Temel Bilgisayar Kullanımı, Introduction to UNIX, How to Use Network Services gibi kitaplar BİDB kütüphanesinde kullanıcıların hizmetine sunulmuştur (http://kutuphane.bidb.odtu.edu.tr/). Bu kitapların yanı sıra, Türkçe ve İngilizce olarak, tanıtıcı ve eğitici broşürler de hazırlanmaktadır (ODTÜ Bilişim Kaynaklarını Kullanma Etiği, ODTÜ Öğrencileri İçin Bilişim Servisleri El Kitabı, Açık Kaynak Kodlu Yazılımlar vs.) Bu broşürler, kayıtlar sırasında yeni kayıt yaptıran tüm öğrencilere iletilmekte ve isteyen öğrencilere verilmek üzere tüm Kişisel Bilgisayar Salonlarında bulundurulmaktadır.

FTP Servisi
Öğrenci, akademik ve idari personele ve Türkiye'de alan adı ".tr" ile biten ve alan adı tanımlamaları doğru yapılmış tüm kullanıcılara ftp hizmeti verilmektedir. Bu hizmete ftp://ftp.metu.edu.tr/ adresindeki FTP sitesinden ulaşılabilmektedir.

ODTÜ-TV
Video gösterimlerinin seçilerek izlenebildiği (on-demand), canlı yayınların yapıldığı bir web ortamı olarak tasarlanan ODTÜ-TV, 2005 yılından bu yana http://odtutv.metu.edu.tr/ adresi üzerinden yayın hayatına devam etmektedir.

Akıllı Sınıf
Akıllı Sınıf, videokonferans ve canlı yayın teknolojisi ile yapılandırılmış, fiziksel olarak farklı mekanlarda bulunan eğitmen ile katılımcıları interaktif ortamda birleştiren bir yapıdır. (http://akillisinif.bidb.odtu.edu.tr/).

İnsan Bilgisayar Etkileşimi Araştırma ve Uygulama Laboratuvarı
İnsan Bilgisayar Etkileşimi Araştırma ve Uygulama Laboratuvarı, etkileşimli teknolojilerin (web siteleri ve diğer bilgisayar yazılımları gibi) tasarımı, uygulanması ve değerlendirilmesi için geliştirilmiş, test ve kontrol odasından oluşan bir laboratuvar ortamıdır. Test sırasında kullanıcının görüntüsünü, ekranının görüntüsünü ve göz hareketlerini kaydetme imkanı sağlayarak elde edilen bu verilerle programın kullanılabilirliği hakkında bilgi sahibi olmak mümkün olmaktadır. (http://ibe.bidb.odtu.edu.tr)

Yazılım Hizmeti
Öğrencilerin ve idari/akademik birimlerin kullanımına yönelik olarak, çeşitli bilimsel çalışmalarda kullanılmak üzere paket programlar satın alınarak merkezi bilgisayar sistemleri üzerinde kullanıcıların hizmetine sunulmaktadır. Kullanım detayları http://yazilim.bidb.odtu.edu.tr/ adresinde verilen paket programlar aşağıdaki gibidir:

Akademik Bilgi Sistemi (Academic Information System)
Üniversitemizde açılan derslerin, bu derslere kayıt yaptırmış olan öğrenciler ile öğrencilerin akademik durumlarının, öğretim üyeleri ve bölüm sekreterleri tarafından izlenmesi için geliştirilmiş yazılımlardır. Özellikle kayıt dönemlerinde öğrencilerin ve danışmanların kullanmış oldukları bir sistemdir. Öğrenci bu sistemdeki bilgiler yardımı ile kayıt öncesi hazırlıklarını yaparken, danışman da öğrencinin akademik ve özlük durumunu inceleyebilmektedir (http://oibs.metu.edu.tr/).

Öğrenci Bilgi Sistemi (Student Information System)
Öğrencilerin kendi akademik durumlarını izlemelerini sağlamak amacıyla oluşturulmuş bir sistemdir. Bu sistem aracılığı ile öğrenciler adres bilgilerini kontrol edip değişiklik yapabilir, dönem karnelerini görebilir, resmi olmayan transkriptlerini edinebilir, akademik bölümler, bir dersi alan öğrencilerin listesi, kayıt olunan dersler, bir sınıfa ait ders programı veya bir dersin verildiği sınıflar hakkında bilgi alabilirler (http://oibs.metu.edu.tr/).

Etkileşimli Yeni Öğrenci Kayıt Sistemi (Online New Student Registration System)
Üniversitemizi yeni kazanmış olan öğrencilerin kayıt işlemlerinin Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı tarafından bilgisayar ortamında gerçekleşmesini sağlayan programdır (Bu programın erişiminin gerçekleştirildiği web adresi kayıt dönemlerinde aktif hale getirilmekte ve duyurulmaktadır).

Etkileşimli Kayıt ve Onay Sistemi (Online Registration-Approval System)
Öğrencilerin her dönem almaları gereken derslerin kayıt işlemlerini bilgisayar ortamında yapmalarını sağlayan programdır (Bu programın erişiminin gerçekleştirildiği web adresi kayıt dönemlerinde aktif hale getirilmekte ve duyurulmaktadır). Öğrenciler kayıtlarını tamamladıktan sonra danışmanları ile birlikte aynı programı kullanarak onay işlemlerini sağlamaktadırlar.

Etkileşimli Notlama Sistemi (Online Grading System)
Etkileşimli notlama sistemi, dersi veren öğretim üyesi tarafından dersi alan tüm öğrencilerin not bilgisinin girilmesine olanak sağlayan programdır (Bu programın erişiminin gerçekleştirildiği web adresi dönem sonlarında aktif hale getirilmekte ve duyurulmaktadır).

Kütüphane Otomasyon Sistemi (Library Information Services System)
Kütüphane Otomasyon Sistemi, ODTÜ Kütüphanesi'nde kullanıma sunulan kitap ve dergilerin bilgisayar ortamında bulunduğu sistemdir. Sisteme hem Kütüphane'de bulunan bilgisayarlardan hem de ODTÜ içi/dışından Internet erişimi olan tüm bilgisayarlardan ulaşılabilmektedir. Sistemin "Ödünç Verme Modülü" sayesinde, kütüphanedeki tüm ödünç verme işlemleri de bu sistem üzerinden yapılmaktadır (http://www.lib.metu.edu.tr/).

İLETİŞİM BİLGİLERİ
Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı
Tel: (0 312) 210 33 01
Faks: (0 312) 210 11 20
E-mail: metucc@metu.edu.tr
URL: http://www.bidb.odtu.edu.tr/